Câu chuyện khởi nghiệp Samsung là một trong những hành trình kinh doanh đáng chú ý nhất của châu Á. Từ một cửa hàng thương mại nhỏ tại Daegu, Hàn Quốc vào năm 1938, Samsung từng bước mở rộng sang công nghiệp, điện tử, bán dẫn, viễn thông và công nghệ cao để trở thành một trong những thương hiệu công nghệ nổi tiếng nhất thế giới.

Điều đặc biệt trong hành trình này là Samsung không được xây dựng chỉ bằng một sản phẩm thành công. Doanh nghiệp liên tục thay đổi, đầu tư vào công nghệ, mở rộng thị trường và tái định vị thương hiệu qua nhiều thập kỷ.

Ngày nay, khi nhắc đến Samsung, người tiêu dùng thường nghĩ tới smartphone Galaxy, TV, thiết bị gia dụng, màn hình, chip bán dẫn và nhiều sản phẩm công nghệ khác. Nhưng phía sau thương hiệu ấy là một câu chuyện khởi nghiệp kéo dài gần một thế kỷ.

Samsung khởi nghiệp như thế nào?

Năm 1938, Lee Byung-chul thành lập Samsung tại Daegu, Hàn Quốc. Theo lịch sử chính thức của Samsung, doanh nghiệp ban đầu là một cửa hàng kinh doanh hàng hóa, chủ yếu buôn bán thực phẩm khô, rau quả và các mặt hàng thiết yếu.

Đó là một khởi đầu rất khác với hình ảnh Samsung ngày nay.

Không có smartphone.

Không có chip bán dẫn.

Không có những trung tâm nghiên cứu công nghệ quy mô lớn.

Samsung khi ấy chỉ là một doanh nghiệp thương mại nhỏ.

Nhưng chính giai đoạn này đã đặt nền móng cho một tư duy quan trọng của nhà sáng lập Lee Byung-chul: không bó hẹp doanh nghiệp trong một ngành nghề nếu thị trường còn nhiều cơ hội để phát triển.

Tên gọi Samsung trong tiếng Hàn mang ý nghĩa “ba ngôi sao”. Theo Samsung, cái tên này phản ánh tầm nhìn của nhà sáng lập về một doanh nghiệp lớn mạnh, bền vững và tỏa sáng lâu dài.

Từ buôn bán hàng hóa đến xây dựng tập đoàn

Trong những thập niên đầu, Samsung không chỉ hoạt động trong lĩnh vực thương mại. Doanh nghiệp dần mở rộng sang nhiều lĩnh vực khác nhau.

Năm 1951, Samsung Moolsan được thành lập, tiền thân của Samsung Corporation. Sau đó, tập đoàn tiếp tục mở rộng sang bảo hiểm, công nghiệp và nhiều ngành kinh doanh khác.

Điều này cho thấy Samsung từ rất sớm đã theo đuổi chiến lược đa dạng hóa.

Thay vì chỉ tập trung vào một thị trường, doanh nghiệp xây dựng một hệ sinh thái kinh doanh rộng hơn.

Tuy nhiên, bước ngoặt quan trọng nhất trong câu chuyện khởi nghiệp Samsung lại đến vào cuối thập niên 1960.

Năm 1969: Bước ngoặt đưa Samsung vào ngành điện tử

Nếu năm 1938 là điểm khởi đầu của Samsung, thì năm 1969 có thể xem là cột mốc mở ra một chương hoàn toàn mới.

Samsung Electronics được thành lập vào tháng 1/1969. Theo Samsung, quyết định gia nhập ngành điện tử được đưa ra trong bối cảnh Hàn Quốc đang phát triển công nghiệp và nhu cầu về hàng điện tử tiêu dùng bắt đầu tăng lên.

Đây là một quyết định có tính chiến lược.

Ngành điện tử lúc đó đòi hỏi vốn, công nghệ, nhân lực kỹ thuật và năng lực sản xuất. Samsung phải bước vào một lĩnh vực hoàn toàn khác so với hoạt động thương mại ban đầu.

Nhưng thay vì chờ đến khi có đầy đủ năng lực, Samsung bắt đầu học hỏi.

Theo lịch sử Samsung Electronics, năm 1969 công ty tuyển 137 học viên và đưa họ tới Sanyo Electric và NEC tại Nhật Bản để đào tạo về kỹ thuật điện tử.

Đây là một chi tiết đáng chú ý trong câu chuyện khởi nghiệp Samsung.

Samsung hiểu rằng muốn cạnh tranh trong một ngành công nghệ, doanh nghiệp không thể chỉ dựa vào thương mại hay vốn. Năng lực con người và công nghệ mới là nền tảng dài hạn.

Từ những chiếc TV đen trắng đến thương hiệu điện tử toàn cầu

Samsung Electronics bắt đầu sản xuất TV đen trắng vào năm 1970.

Đây là sản phẩm có ý nghĩa đặc biệt trong lịch sử Samsung bởi nó đánh dấu bước chuyển từ một tập đoàn có hoạt động đa ngành sang một doanh nghiệp ngày càng gắn với công nghiệp điện tử.

Năm 1971, Samsung bắt đầu xuất khẩu TV đen trắng sang thị trường quốc tế, khởi đầu với Panama. Đến năm 1976, Samsung sản xuất chiếc TV đen trắng thứ một triệu. Năm 1978, con số sản xuất đạt 4 triệu chiếc, đưa Samsung trở thành một trong những nhà sản xuất TV đen trắng lớn trên thế giới vào thời điểm đó.

Nhưng Samsung không dừng lại ở TV.

Doanh nghiệp lần lượt tham gia sản xuất:

• Máy giặt
• Tủ lạnh
• Điều hòa
• Lò vi sóng
• VCR
• Máy tính
• Thiết bị viễn thông

Năm 1974, Samsung bắt đầu sản xuất máy giặt, tủ lạnh và điều hòa, đặt nền móng cho mô hình nhà sản xuất điện tử tiêu dùng toàn diện.

Vì sao TV lại quan trọng với Samsung?

TV giúp Samsung có cơ hội tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng.

Một doanh nghiệp sản xuất linh kiện có thể ít được khách hàng biết tới. Nhưng một chiếc TV đặt trong phòng khách lại mang thương hiệu của nhà sản xuất đến từng gia đình.

Samsung dần hiểu rằng:

Muốn xây dựng thương hiệu toàn cầu, doanh nghiệp không chỉ cần công nghệ tốt mà còn phải đưa công nghệ ấy đến gần người tiêu dùng.

Đây là nền tảng quan trọng cho chiến lược thương hiệu của Samsung trong những thập niên tiếp theo.

>> Xem thêm: Nhịn ăn gián đoạn 16:8 là gì? Hành trình 30 ngày giảm cân của giới doanh nhân

Samsung bước vào cuộc chơi bán dẫn

Một trong những quyết định quan trọng nhất trong lịch sử Samsung là đầu tư vào chất bán dẫn.

Đây là lĩnh vực đòi hỏi vốn đầu tư lớn, công nghệ phức tạp và thời gian dài để xây dựng năng lực.

Nhưng Samsung nhìn thấy tiềm năng của ngành này.

Năm 1974, Samsung mua 50% cổ phần của Korea Semiconductor và đến năm 1977 hoàn tất việc mua lại doanh nghiệp này. Đây là bước đi góp phần mở đường cho Samsung trở thành một trong những doanh nghiệp lớn trong lĩnh vực bán dẫn.

Đây cũng là một trong những bài học quan trọng nhất từ câu chuyện khởi nghiệp Samsung:

Không phải mọi khoản đầu tư đều tạo ra kết quả ngay lập tức.

Samsung đã đầu tư vào một lĩnh vực có thể chưa mang lại lợi ích tức thời, nhưng lại có khả năng trở thành nền tảng công nghệ cho tương lai.

Thập niên 1980: Samsung chuyển mình thành công ty công nghệ

Bước sang thập niên 1980, Samsung bắt đầu thay đổi mạnh mẽ.

Nếu trước đó công ty tập trung nhiều vào sản xuất hàng điện tử tiêu dùng, thì giai đoạn này Samsung đẩy mạnh nghiên cứu và phát triển, bán dẫn, viễn thông và các công nghệ tiên tiến.

Năm 1980, Samsung Semiconductor được sáp nhập vào Samsung Electronics; cùng thời điểm, Samsung mở trung tâm R&D đầu tiên tại Suwon. Năm 1987, Samsung Advanced Institute of Technology được thành lập nhằm tăng cường năng lực nghiên cứu và phát triển.

Đây là thời điểm Samsung bắt đầu đặt cược mạnh vào một chiến lược:

Không chỉ sản xuất công nghệ của người khác, mà phải từng bước làm chủ công nghệ của mình.

Đầu tư R&D để đi xa hơn

Samsung bắt đầu phát triển DRAM và các công nghệ bán dẫn tiên tiến.

Theo lịch sử chính thức của Samsung Electronics, công ty phát triển 64Kb DRAM vào năm 1983, 256Kb DRAM vào năm 1984 và 1Mb DRAM vào năm 1986.

Những khoản đầu tư này tạo ra lợi thế quan trọng.

Samsung không còn chỉ cạnh tranh bằng năng lực sản xuất.

Doanh nghiệp bắt đầu cạnh tranh bằng công nghệ, tốc độ đổi mới và quy mô R&D.

>> Xem thêm: Môi trường kinh doanh trong kỷ nguyên số: Cơ hội lớn, thách thức mới

Năm 1988 và sự hợp nhất tạo ra Samsung Electronics hiện đại

Một cột mốc quan trọng khác diễn ra vào năm 1988.

Samsung Semiconductor & Telecommunications sáp nhập với Samsung Electronics. Các lĩnh vực điện gia dụng, viễn thông và bán dẫn được xác định là những ngành kinh doanh cốt lõi.

Sự kiện này giúp Samsung hình thành một nền tảng công nghệ rộng hơn.

Từ TV và đồ gia dụng, Samsung có thêm bán dẫn và viễn thông.

Đây chính là sự kết hợp tạo điều kiện để Samsung tiến tới những sản phẩm công nghệ phức tạp hơn trong tương lai.

Lee Kun-hee và cuộc “đổi mới” Samsung

Trong câu chuyện phát triển Samsung, không thể không nhắc tới Lee Kun-hee, người kế nhiệm Lee Byung-chul và giữ vai trò quan trọng trong quá trình chuyển đổi Samsung thành thương hiệu công nghệ toàn cầu.

Đầu thập niên 1990, Samsung đứng trước một bài toán lớn.

Công ty đã có quy mô sản xuất đáng kể, nhưng quy mô chưa đồng nghĩa với thương hiệu cao cấp.

Samsung cần thay đổi cách cạnh tranh.

Thay vì chỉ sản xuất số lượng lớn với chi phí hợp lý, công ty phải tạo ra những sản phẩm có chất lượng, thiết kế và công nghệ đủ sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Samsung sau đó thúc đẩy mạnh mẽ tư duy “Quality First” – chất lượng là trên hết. Trang thông tin chính thức của Samsung mô tả giữa thập niên 1990 là giai đoạn công ty tái định hình hoạt động kinh doanh thông qua sản phẩm đẳng cấp thế giới, sự hài lòng của khách hàng và tinh thần đổi mới.

Đây là bước chuyển rất quan trọng.

Samsung không còn muốn được nhìn nhận đơn thuần là một nhà sản xuất giá cạnh tranh.

Samsung muốn trở thành một thương hiệu công nghệ cao cấp.

Samsung xây dựng thương hiệu toàn cầu như thế nào?

Có ba yếu tố nổi bật trong quá trình Samsung chuyển từ doanh nghiệp Hàn Quốc thành thương hiệu quốc tế.

1. Đầu tư mạnh vào công nghệ

Samsung liên tục tăng cường R&D.

Doanh nghiệp phát triển công nghệ bán dẫn, màn hình, điện thoại di động, TV kỹ thuật số và nhiều sản phẩm điện tử khác.

Việc đầu tư này giúp Samsung không phụ thuộc hoàn toàn vào công nghệ bên ngoài.

2. Tập trung vào chất lượng

Samsung từng bước chuyển từ tư duy sản xuất số lượng lớn sang chú trọng chất lượng, thiết kế và trải nghiệm.

Đây là một thay đổi quan trọng về thương hiệu.

Khách hàng không chỉ mua một chiếc TV hay điện thoại.

Họ mua niềm tin vào thương hiệu Samsung.

3. Xây dựng hình ảnh toàn cầu

Samsung tích cực mở rộng hoạt động quốc tế.

Năm 1982, công ty thành lập văn phòng bán hàng đầu tiên tại châu Âu ở Đức và nhà máy sản xuất ở nước ngoài đầu tiên tại Bồ Đào Nha. Sau đó, Samsung tiếp tục mở rộng mạng lưới sản xuất và bán hàng trên toàn thế giới.

Samsung cũng đầu tư vào thể thao và Olympic.

Năm 1997, Samsung trở thành Worldwide Olympic Partner trong lĩnh vực truyền thông không dây.

Đây là một chiến lược thương hiệu đáng chú ý.

Thay vì chỉ quảng bá sản phẩm, Samsung gắn thương hiệu với những sự kiện có khả năng tiếp cận hàng triệu người trên toàn cầu.

>> Xem thêm: Người sáng lập Google: Câu chuyện Larry Page và Sergey Brin tạo nên đế chế tìm kiếm

Galaxy và cuộc cạnh tranh trên thị trường smartphone

Nếu TV và bán dẫn đưa Samsung trở thành một tập đoàn công nghệ lớn, thì Galaxy giúp thương hiệu tiếp cận một thế hệ người tiêu dùng mới trên quy mô toàn cầu.

Năm 2010, Samsung giới thiệu Galaxy S.

Theo tài liệu lịch sử của Samsung Electronics, Galaxy S được ra mắt vào tháng 3/2010, tiếp theo là Galaxy Tab vào tháng 9/2010 và Galaxy Note vào năm 2011.

Điện thoại thông minh trở thành một trong những mặt trận cạnh tranh quyết liệt nhất của ngành công nghệ.

Samsung không chỉ cạnh tranh về cấu hình.

Doanh nghiệp đầu tư vào:

• Thiết kế sản phẩm
• Màn hình
• Camera
• Chip
• Hệ điều hành và phần mềm
• Hệ sinh thái thiết bị
• Trải nghiệm người dùng

Đặc biệt, lợi thế của Samsung còn đến từ việc doanh nghiệp có khả năng tham gia vào nhiều khâu của chuỗi giá trị công nghệ, trong đó có màn hình và bán dẫn.

Đây là kết quả của hàng chục năm đầu tư trước đó.

Từ một cửa hàng nhỏ đến hệ sinh thái công nghệ

Nhìn lại hành trình gần một thế kỷ, Samsung đã trải qua nhiều lần chuyển đổi.

Những cột mốc này cho thấy Samsung không phát triển chỉ bằng một “sản phẩm vàng”.

Samsung phát triển bằng khả năng liên tục chuyển mình.

5 bài học khởi nghiệp từ câu chuyện Samsung

Câu chuyện Samsung mang đến nhiều bài học không chỉ dành cho các tập đoàn lớn mà còn hữu ích với doanh nghiệp vừa và nhỏ.

1. Khởi nghiệp nhỏ không có nghĩa là phải nghĩ nhỏ

Samsung bắt đầu từ một cửa hàng thương mại.

Nhưng tầm nhìn của doanh nghiệp liên tục được mở rộng.

Điều này cho thấy quy mô ban đầu không quyết định quy mô tương lai.

Một startup có thể bắt đầu bằng một sản phẩm nhỏ, một website nhỏ hoặc một thị trường nhỏ.

Điều quan trọng là doanh nghiệp có nhìn thấy khả năng mở rộng hay không.

2. Biết thay đổi khi thị trường thay đổi

Samsung từng là doanh nghiệp thương mại.

Sau đó là doanh nghiệp công nghiệp.

Tiếp theo là nhà sản xuất điện tử.

Sau đó là công ty bán dẫn, viễn thông và công nghệ cao.

Nếu Samsung chỉ duy trì mô hình kinh doanh ban đầu, rất khó có được vị thế như ngày nay.

Khả năng thay đổi chính là một loại tài sản của doanh nghiệp.

3. Đầu tư vào công nghệ từ sớm

Samsung đã đầu tư vào R&D và bán dẫn từ nhiều thập niên trước.

Những khoản đầu tư ấy không phải lúc nào cũng mang lại kết quả ngay lập tức.

Nhưng chúng tạo ra nền tảng để Samsung phát triển những sản phẩm công nghệ phức tạp sau này.

Đối với doanh nghiệp hiện đại, bài học này càng quan trọng khi AI, dữ liệu và tự động hóa đang thay đổi cách thị trường vận hành.

4. Chất lượng có thể thay đổi định vị thương hiệu

Samsung từng phải đối mặt với bài toán làm thế nào để chuyển từ một nhà sản xuất quy mô lớn thành thương hiệu toàn cầu.

Việc nhấn mạnh chất lượng, thiết kế và công nghệ đã góp phần thay đổi nhận thức về thương hiệu.

Đây là bài học quan trọng:

Muốn bán được giá trị cao hơn, doanh nghiệp phải tạo ra giá trị cảm nhận cao hơn.

5. Thương hiệu cần được xây dựng trong thời gian dài

Samsung không trở thành thương hiệu toàn cầu chỉ sau vài năm.

Đó là kết quả của hàng chục năm đầu tư vào sản phẩm, công nghệ, nhân sự, R&D, thị trường và hình ảnh thương hiệu.

Doanh nghiệp Việt Nam cũng có thể rút ra bài học tương tự.

Không nên xem thương hiệu đơn giản là logo, slogan hay một website.

Thương hiệu là tổng hợp của trải nghiệm mà khách hàng nhận được qua thời gian.

Samsung và bài học xây dựng thương hiệu trong kỷ nguyên số

Điều đáng chú ý nhất từ câu chuyện khởi nghiệp Samsung không phải là Samsung đã bán bao nhiêu chiếc điện thoại hay TV.

Điều đáng học hỏi hơn là cách doanh nghiệp biến năng lực công nghệ thành giá trị thương hiệu.

Một doanh nghiệp trong thời đại số cần đồng thời quan tâm đến nhiều yếu tố:

Samsung cho thấy những yếu tố này không tồn tại độc lập.

Một sản phẩm tốt cần thương hiệu tốt.

Một thương hiệu tốt cần trải nghiệm tốt.

Và trong kỷ nguyên số, trải nghiệm ấy ngày càng được hình thành trên các nền tảng trực tuyến.

>> Xem thêm: 10 lời khuyên dinh dưỡng cho doanh nhân trẻ hiện nay: Ăn đúng để làm việc bền bỉ

Doanh Nhân Kỷ Nguyên Số và bài toán xây dựng thương hiệu cho doanh nghiệp Việt

Câu chuyện Samsung cũng đặt ra một câu hỏi cho các doanh nghiệp Việt Nam:

Nếu một doanh nghiệp bắt đầu từ quy mô nhỏ hôm nay, làm thế nào để từng bước xây dựng một thương hiệu đủ mạnh trong 5–10 năm tới?

Câu trả lời không nhất thiết nằm ở việc phải đầu tư thật lớn ngay từ đầu.

Quan trọng hơn là xây dựng đúng nền tảng.

Doanh nghiệp cần xác định rõ mình là ai, phục vụ ai, khác biệt ở đâu và muốn khách hàng nhớ đến thương hiệu bằng điều gì.

Trong quá trình đó, Doanh Nhân Kỷ Nguyên Số có thể đồng hành cùng doanh nghiệp ở bài toán xây dựng và phát triển hiện diện số.

Từ website, nội dung, SEO đến hình ảnh thương hiệu, mục tiêu không chỉ là tạo ra một kênh trực tuyến đẹp mắt mà còn hướng tới việc hình thành một hệ thống có khả năng thu hút, xây dựng niềm tin và duy trì quan hệ với khách hàng.

Điểm quan trọng của một chiến lược số hiệu quả là khả năng phát triển lâu dài.

Doanh nghiệp không nên chỉ làm website một lần rồi dừng lại.

Cũng không nên chỉ viết nội dung để có bài đăng.

Một hệ thống số cần liên tục được cập nhật, đo lường và tối ưu theo hành vi khách hàng cũng như sự thay đổi của thị trường.

Đó cũng là giá trị mà một đơn vị đồng hành dài hạn như Doanh Nhân Kỷ Nguyên Số hướng tới: hỗ trợ doanh nghiệp từng bước xây dựng nền tảng số, tối ưu thương hiệu và phát triển hiện diện trực tuyến một cách bền vững.

Từ một cửa hàng nhỏ đến thương hiệu Samsung toàn cầu

Gần một thế kỷ trước, Lee Byung-chul bắt đầu Samsung từ một cửa hàng thương mại nhỏ.

Đến năm 1969, Samsung bước vào lĩnh vực điện tử.

Sau đó là TV, đồ gia dụng, bán dẫn, viễn thông, màn hình, điện thoại và nhiều công nghệ tiên tiến khác.

Mỗi bước đi đều gắn với một quyết định quan trọng: thay đổi trước khi thị trường buộc phải thay đổi.

Đó có lẽ là bài học lớn nhất trong câu chuyện khởi nghiệp Samsung.

Samsung không chỉ thành công vì đã tạo ra những sản phẩm nổi tiếng. Doanh nghiệp thành công nhờ khả năng nhìn xa hơn sản phẩm hiện tại, đầu tư vào năng lực tương lai và liên tục tái định vị mình trước những thay đổi của thị trường.

Từ một cửa hàng nhỏ năm 1938 đến một thương hiệu công nghệ toàn cầu, hành trình Samsung cho thấy:

Một doanh nghiệp có thể bắt đầu rất nhỏ, nhưng tầm nhìn không nhất thiết phải nhỏ.

Và trong kỷ nguyên số, khi công nghệ đang làm thay đổi cách doanh nghiệp tiếp cận khách hàng, câu chuyện của Samsung vẫn mang nguyên giá trị: hãy xây dựng năng lực hôm nay để tạo ra lợi thế cho ngày mai.